Finans Hukuku

​

Finansal işlemler yalnızca ekonomik kararlar değildir. Bir kredi sözleşmesinden yatırım işlemine, şirket finansmanından sermaye piyasası işlemlerine kadar birçok finansal ilişki aynı zamanda hukuki sonuçlar doğurur.

​

Finans hukuku; finansal kararların, sözleşmelerin ve işlemlerin hukuki çerçevesini inceleyen, özel hukuk ile düzenleyici mevzuatın kesiştiği geniş bir çalışma alanıdır.

​

Bu alanda amaç yalnızca uyuşmazlık ortaya çıktıktan sonra hukuki çözüm aramak değil; finansal işlemin kurulması aşamasında tarafların haklarını, yükümlülüklerini ve karşılaşabilecekleri hukuki riskleri doğru biçimde değerlendirmektir.

​

Finans Hukuku Hangi Konuları Kapsar?

Finansal ilişkilerin niteliğine göre farklı hukuk alanlarının birlikte değerlendirilmesi gerekebilir.

Bu kapsamda özellikle;

• kredi ve finansman sözleşmeleri,

• banka ve finans kuruluşlarıyla kurulan hukuki ilişkiler,

• sermaye piyasası işlemleri,

• yatırım hizmetleri ve yatırım kuruluşlarından kaynaklanan uyuşmazlıklar,

• şirket finansmanı ve teminat yapıları,

• pay, tahvil ve diğer finansal araçlara ilişkin hukuki işlemler,

• ödeme hizmetleri ve elektronik para sistemleri,

• finansal teknoloji uygulamalarının hukuki boyutu,

• finansal sözleşmelerden kaynaklanan uyuşmazlıklar,

• şirketlerin finansal işlemlerinde mevzuata uyum ve hukuki risklerin değerlendirilmesi

finans hukukunun inceleme alanına girebilir.

​

Finansal Bir İşlemde Neye Dikkat Edilmeli?

Finansal işlemlerde yalnızca faiz oranı, getiri veya ödeme planının değerlendirilmesi yeterli olmayabilir.

İmzalanacak sözleşmenin taraflara yüklediği yükümlülükler, temerrüt hâlinde ortaya çıkabilecek sonuçlar, teminatların kapsamı, erken ödeme veya sözleşmenin sona erdirilmesine ilişkin hükümler ve uyuşmazlık hâlinde uygulanacak yöntemler de işlemin ekonomik sonucu kadar önem taşıyabilir.

Bu nedenle bir finansal sözleşme imzalanmadan önce;

• tarafların hak ve yükümlülüklerinin,

• maliyet ve ödeme hükümlerinin,

• teminatların,

• cezai şart ve temerrüt hükümlerinin,

• fesih ve erken ödeme koşullarının,

• uyuşmazlık çözüm yöntemlerinin

birlikte değerlendirilmesi önemlidir.
 

Şirketler Açısından Finans Hukuku

​

Şirketlerin büyüme, yatırım ve finansman kararları çoğu zaman önemli hukuki sonuçlar doğurur.

Bir şirketin banka kredisi kullanması, yatırımcı kabul etmesi, sermaye artırması, teminat vermesi veya farklı finansman yöntemlerinden yararlanması yalnızca mali bir karar değildir.

Finansmanın hangi yöntemle sağlanacağı, hangi teminatların verileceği, şirket ve ortaklar açısından hangi yükümlülüklerin doğacağı ve sözleşmenin ilerleyen dönemde yaratabileceği riskler hukuki açıdan da değerlendirilmelidir.

Bu noktada hukuk ve finansın birlikte ele alınması, şirket yönetiminin kararın yalnızca ekonomik sonucunu değil, hukuki sonuçlarını da görmesine yardımcı olabilir.

​

Önleyici Finans Hukuku

​

Finansal uyuşmazlıklarda sözleşmeler çoğu zaman belirleyici bir role sahiptir.

Bu nedenle sorun ortaya çıktıktan sonra sözleşmenin ne anlama geldiğinin tartışılması yerine, işlem kurulurken hukuki risklerin belirlenmesi daha sağlıklı bir yaklaşım olabilir.

Önleyici finans hukuku kapsamında; finansman sözleşmelerinin incelenmesi, teminat yapılarının değerlendirilmesi, yatırım ve finansman işlemlerinin hukuki sonuçlarının belirlenmesi ve ilgili düzenlemelere uyumun gözden geçirilmesi mümkündür.

Amaç, finansal riskin ortadan kaldırılması değil; tarafların üstlendikleri hukuki ve ekonomik riskleri işlem öncesinde mümkün olduğunca açık biçimde görebilmelerini sağlamaktır.

​

Finansal Bir Uyuşmazlık Ortaya Çıktığında

 

Finansal bir uyuşmazlıkta öncelikle işlemin dayanağı olan sözleşmeler ve belgeler incelenmelidir.

Sözleşmeler, hesap hareketleri, ödeme belgeleri, bildirimler, teminat belgeleri ve taraflar arasındaki yazışmalar birlikte değerlendirilerek uyuşmazlığın hukuki niteliği belirlenmelidir.

Finansal işlemler çoğu zaman birden fazla hukuk alanını ilgilendirdiğinden; somut olayın bankacılık, ticaret, sermaye piyasası, tüketici veya borçlar hukuku yönlerinin birlikte ele alınması gerekebilir.

Her finansal işlem ve uyuşmazlık kendi yapısı içinde değerlendirilmelidir. Burada yer alan bilgiler genel değerlendirme mahiyetinde olup, somut olaylar için avukatınıza danışınız.